Mlada Afganistanka je doznala da joj se brat utopio u Beogradu: to je početak njezine agonije... Ovo je istinita priča!

Proteklo je deset godina od impresivnog redateljskog prvijenca Vuka Ršumovića “Ničije dijete” do njegova drugijenca “Među bogovima” (“Dwelling Among The Gods”), snimljenog u koprodukciji Srbije, Hrvatske i Italije te prikazanog na festivalima u Sarajevu, Puli i Zagrebu.

Ršumović u međuvremenu nije sjedio skrštenih ruku; među ostalim napisao je scenarije za seriju “Besa” i filmove “Zlatni dečko” i “Čuvari formule”. U povratku režiji dugometražnog filma Ršumović se na određeni način vratio korijenima i “Ničijem djetetu” s kojim je otkrio izvanrednog glumca Denisa Murića (“Agape”, “Indigo Kristal”, “Sunce mamino”, “Svadba”).

“Među bogovima” je također emotivno sirova i kamerno urgentna festivalska drama, inspirirana istinitom pričom i osovljena oko jedne ekstra snažne, intenzivne uloge. Takvu ulogu u ovom filmu odigrala je iranska glumica Fereshteh Hosseini (nagrađena na festivalu u Puli u kategoriji glavne ženske uloge u manjinskoj koprodukciji) koja na temelju pokazanog zaslužuje nastup kod jednog Asghara Farhadija i Jafara Panahija.

Hosseini glumi Fereshteh, imigranticu iz ratnog Afganistana koja na putovanju za Njemačku stiže u Beograd zajedno sa suprugom Rezom (Reza Akhlaghirad) i djecom. Naime, Fereshteh je čula da se jedan Afganistanac utopio u rijeci i boji se da bi to mogao biti njezin 18-godišnji brat (u Beograd je stigao ranije od nje).

Kad dozna da, nažalost, to jest on, Fereshteh ga želi dolično pokopati i tad za nju započinje birokratski pakao. Jer Fereshteh nema bratov dokument i “on po zakonu može biti sahranjen samo kao N.N. lice”, a i već je podnesen zahtjev za sahranu. “Neću pokopati brata bez imena”, usklikne Fereshteh prevoditelju Nikoli (Nikola Ristanovski; isto nagrađen u Puli) koji joj pomaže u birokratskim zavrzlamama.

Dok Fereshteh mora čekati da njezin otac pošalje uzorak DNK iz Afganistana, “Među bogovima” je u finom dosluhu s rumunjskim filmovima o frustrirajućem začaranom krugu kafkijanske birokratske procedure, odnosno pokvarenom sustavu koji je gori od same smrti. Fereshteh je dojmljiva protagonistica i drži ekran, tako da podzaplet o njezinoj kćeri i momku iz izbjegličkog kampa djeluje suvišno, a potenciranje njezine (obiteljske) agonije povremeno je, kako bi se reklo, “heavy handed”.

“Ima li kraja ovoj agoniji?”, sijevne pitanje u filmu u kojem vrijeme otkucava za Fereshteh (“svaki sat je važan”) jer mađarska granica se zatvara i pitanje je hoće li nestrpljivi Reza biti primoran da je ostavi i ode s djecom u Njemačku, tamo gdje “ne znaju što ih čeka”.

Preko Fereshteh univerzalno se prelama dramatično imigrantsko iskustvo današnjice, odnosno izbjeglička kriza kao takva, oslikana i u filmovima “Ja, kapetan”, “Zelena granica”... Međutim, film je najbolji kad je fokusiran isključivo na nju i njezino emotivno putovanje, odnosno upornu, prkosnu borbu (nalik Antigoni) za pokapanje brata, posredno i humanost, ljudska prava i dignitet.

Zahvaljujući glumici i Ršumovićevom “cinema verite” stilu (poludokumentaristička kamera iz ruke, duži/neprekinuti kadrovi), gledatelj uspijeva osjetiti djelić svega što osjeća Fereshteh i katkad mu dođe da očajnički (i katarzički) vrisne iz petnih žila, baš kao što je to napravila i ona u jednoj sceni. Ovo je film o granicama ljudskosti, čovječnosti u nečovječno vrijeme. *** ½